ارگونومی کار با کامپیوتر و محیط کار آن

ارگونومی کار با کامپیوتر و محیط کار آن

دوشنبه ۲۵ شهریور ۱۳۹۸  ۰ نظر   ۱۴۴ بازدید

نوشته زیر ترجمه ایست ازآخرین پیشنهادات و داده های رسمی درباره ساختار محیط کار و ابزار کار و شیوه کار انسانی و طبیعی- به عبارتی دیگر Ergonomics بخش عمده ای از داده های این ترجمه - در کشورهای اروپای غربی، بطور قانونی در محیط های کار پیگیری و اجرا می شوند.

اتاق کار:

  • اتاق کار باید حداقل دارای یک پنجره باشد و در صورت امکان بهتر است درساخت اتاق های کار از درهای شیشه ای یا دیواره های شیشه ای یا مرئی استفاده شود.
  • برای دسترسی راحت تر به وسایل داخل اتاق کار بهتراست جلوی درها و کشوهای میز و قفسه ها - ۸۰ سانتیمتر فضای خالی وجود داشته باشد.
  • دیوارها و سقف اتاق ها بهتراست، رنگ روشن و مات داشته باشند و از سفید یکدست خودداری شود.
  • درجه گرمای مناسب در اتاق کار،بین ۲۱ تا ۲۲ درجه سانتیگراد پیشنهاد می شود. گرمای بالاتراز ۲۶ درجه سانتیگراد، برروی قدرت تمرکز و حواس تاثیر منفی خواهد داشت.
  • درصد رطوبت هوا در اتاق های کار، بین ۳۰ تا ۶۵ درصد پیشنهاد می شود. ومناسب ترین درصدرطوبت، بین ۵۰ تا ۶۵ درصد می باشد.
  • هوای اتاقهای کار باید بطور مرتب با هوای آزاد تازه شود و درعین حال از ورود باد جلوگیری گردد.
  • گیاهان داخلی، هوای داخل اتاق های کاررا مطبوع تر می کنند.
  • سرو صدا های خارجی، تاثیرمنفی بر روی تمرکز دارند. حداکثر سرو صدای مجاز برای کارهایی که به تمرکز احتیاج دارند ۵۵ دسیبل میباشد

نور

  • بهتراست که میز کار، هرچه نزدیک تر به پنجره قرارداشته باشد. بدین وسیله از نور طبیعی برای خواندن و یانوشتن استفاده خواهد شد.
  • درعین حال باید از تابش نورهای خیره کننده و براق جلوگیری کرد.
  • نور افقی در اتاق کار باید حداقل ۵۰۰ lux باشد .

Monitor نمایشگر

  • انعکاس نور بخصوص برروی صفحه مونیتور و تلویزیون، مزاحم کار خواندن ونوشتن می شود- ازاین جهت مونیتور باید طوری قرار بگیرد که انعکاس نور پنجره و یا لامپ مزاحمتی ایجاد نکند.
  • کاهش یا افزایش زاویه ای که مونیتور قرار گرفته غالبا مشکل انعکاس نور را کمتر می کند.
  • قاب بالایی صفحه مونیتور و چشم ها بهتراست در یک ارتفاع قرار بگیرند، یعنی مونیتور نباید خیلی بالاتر یا پایین تر از سطح چشم قرار گیرد.

· فاصله صفحه مانیتور تا چشمان شما باید بین ۵۰ تا ۶۰ سانتی متر باشد.

· هر ۳۰ دقیقه به اشیائی که در فاصله ۶ متری قرار دارند ، چند دقیقه چشم بدوزید

  • پیشنهاد می شود که معمولا از حروف تیره و زمینه background سفید یا روشن استفاده شود.
    monitor های بزرگ بهتر از مونیتورهای کوچک هستند.
  • refresh frequency مونیتور باید حداقل Hertz ۷۳ باشد - برای نتیجه بهترباید از فرکانس بالاتر از ۸۵ Hertz استفاده کرد .
  • قاب مونیتور نباید خیلی روشن و یا خیلی تیره باشد.
  • تاثیرزیان آور اشعه مونیتور بر روی بدن، هنوز به صورت کامل برای سازمان های علمی مشخص نیست. پیشنهاد می شود که در این زمینه به استاندارد پیشنهادی و داده های منتشره از طرف انستیتوی سوئدی- حفاظت در مقابل اشعه - توجه شود.
    محیط الکترو ستاتیک: ۵۰۰ volt در هر متر
    اشعه ultraviolet : در هر متر ۱۰ watt وات
    گرما: ۷۵ watt وات
    دور کردن نگاه از مونیتور و نگاه کردن به اشیا دورتر، هرازچند گاهی تمرین مناسبی برای چشم ها خواهد بود.

کیبورد keyboard

  • طرز نشستن باید طوری باشد که ساق دست ها براحتی و بطور افقی - نه رو به بالا - روی کیبورد قراربگیرد.
  • بهتر است زاویه بین مچ دست و ساعد، ۵ تا ۱۰ درجه باشد. موقعیت mouse در همان ارتفاع و فاصله نسبت به صفحه کلید است
  • عرض میز باید به اندازه ای باشد که برای قرار گرفتن ساق دست ها حداقل ۱۰ سانتیمتر در مقابل کیبورد جا وجود داشته باشد.

ماوس :
۱- امروزه ماوس ها با شکل های مختلف وارد بازار شده اند.بنابراین انتخاب ماوس عامل مهمی در هنگام کار با کامپیوتر است.
۲- حتی المقدور ماوس وصفحه کلید هم سطح باشند.
۳- در هنگام کار با موس ، مچ دست و ساعد بایستی دارای تکیه گاه باشند.
۴- از کلیدهای میانبر به جای استفاده از ماوس کمک بگیرید: مانند ctrl+s برای ذخیره کردن و ctrl+p برای چاپ کردن.
۵-از پدهایی (صفحه های مخصوص ماوس) که امروزه به عنوان پد طبی مطرح است، استفاده شود.

میز کامپیوتر

  • ارتفاع میزهای ثابت باید ۷۲ سانتیمتر باشد.
  • ارتفاع میزهایی که ارتفاع آنها قابل تغییرمیباشد باید بین ۶۸ تا ۷۶ سانتیمتر باشد.
  • زیر میز، باید به عمق ۵۸ سانتیمتر و عرض حداقل ۶۰ سانتیمتر، جای کافی برای حرکت پاها وجود داشته باشد.
  • جنس روی میز نباید براق و یا قابل انعکاس باشد.

صندلی

  • پایه صندلی باید متشکل از پنج چرخ یا پنج پایه ثابت باشد.
  • ارتفاع صندلی باید بین ۴۲ تا ۵۳ سانتیمتر قابل تغییر باشد.
  • نشستگاه صندلی باید دارای حالت فنری یا انعطاف پذیرباشد.
  • ارتفاع پشتی، یا تکیه گاه صندلی بهتراست قابل تغییر باشد و از محل نشستگاه صندلی به ارتفاع ۴۵ سانتیمتر، کمر را حفاظت کند.
  • پشتی صندلی باید قابلیت خم شدن به طرف جلو وعقب را داشته باشد.
  • هنگام نشستن هر دو پا باید روی زمین قرار بگیرد - درغیر این صورت از زیرپایی حداقل به عرض ۳۵ سانتیمتر و طول ۴۵ سانتیمتر استفاده شود.

گیره صفحات

برای به حداقل رساندن فشار بر روی گردن و کمر ، استفاده از گیره های اوراق یا کاغذ گیر لازم است

با توجه به دامنه عملكرد وسيع علم ارگونومي و نگرش توام مهندسي انساني به سلامت افراد و بهره وري سيستم‌ها، لازم به نظر مي‌رسد كه شاغلين در حرف گوناگون با وظايف شغلي متنوع نسبت به الگوهاي مطرح در ارگونومي آشنايي لازم را پيدا نموده و در جهت اجراي آن‌ها كوشش نمايند بديهي است كارشناسان علوم بهداشتي با عنايت به رسالت خطير حفظ سلامت افراد بشر جايگاه ويژه اي را در اين راستا به خود اختصاص خواهند داد لذا توصيه مي‌شود الگوها و پيشنهادهاي ساده و قابل اجراي ارگونومي از سطح ادارات و سازمان‌هاي دولتي به اجرا درآيد و بخش‌هاي مختلف ادارات مثل واحد‌هاي تايپ، تكثير، امور دفتري، دفاتر امور كارشناسي و مديريتي از اين ديدگاه مورد مطالعه و بررسي قرار بگيرند تا الگويي مناسب براي مراكز صنعتي، خصوصي و حتي مراجعين تعريف شود. مفاهيم بنيادي ارگونومي را حتي مي‌توان با زباني ساده از ابتدائي ترين سطوح آموزشي يعني مهد‌هاي كودك و مدارس تعريف نمود تا حداقل بتوان از بروز صدمات عضوي آتي اقشار جامعه جلوگيري كرد، البته كاربرد اصول ارگونومي در واحد‌هاي صنعتي و يا در طراحي محصولات به شكل‌هاي ديگري قابل دستيابي مي‌باشد.

خلاصه

ارگونومي علمي است چند نظامه با دامنه عملكرد وسيع كه از اهداف عمده آن ارتقاء سطح سلامت در سايه بهره وري هر چه بيشتر سازمان مي‌باشد. ارگونومي مي‌تواند به سئوالات گوناگوني در زمينه شرايط محيط كار پاسخ دهد.

شايد يكي از پرسشهاي مهمي كه مديران واحد‌هاي مختلف صنعتي به دنبال پاسخگويي به آن مي‌باشند، نحوه استخدام بهينه و مناسب نيروي كار مي‌باشد، بديهي است كارگراني كه در يك واحد صنعتي مشغول بكار مي‌شوند بايد قادر باشند با شرايط حاكم بر محيط كار، به توليد و فعاليت بپردازند و بالطبع عدم كارايي كاربر، حادثه پذيري و عدم مسئوليت پذيري اپراتور از جمله عوامل مهمي هستند كه مي‌توانند به طور مستقيم يا غير مستقيم بر توليد و بهره وري اثرات منفي گذارند.

به كمك الگو‌هاي ارگونوميك مي‌توان فعاليت‌هاي مورد نظر در انجام امور شغلي را از ديدگاه ميزان مصرف انرژي به گروه هاي سبك تا خيلي سنگين تقسيم بندي نمود و بطور موازي با ارزيابي‌هاي افراد در برنامه هاي قبل از استخدام، نحوه بكارگيري كاربران را متناسب با قابليت‌هاي آنها تعريف نمود.

در مباحث مهندسي انساني، روش‌هاي ايجاد انگيزش در شاغلين با هدف افزايش سطح رضايت مندي و كاهش خطاهاي اپراتوري مطرح مي‌شود.

يكي ديگر از مواردي كه بر روي توانمندي جسماني و دقت‌هاي ذهني و ادراكي پرسنل اثر مي‌گذارند، خستگي مي‌باشد خستگي يك عامل بازدارنده اي است كه نه تنها باعث كاهش قواي جسماني افراد مي‌شود بلكه به طور غير مستقيم و در اثر كاهش ميزان دقت، حادثه پذيري فرد افزايش يافته و نهايتا بهره وري شغلي تنزل مي‌يابد در مباحث مهندسي انساني به كمك معادلات و اندازه گيري‌هاي فردي و محيطي، زمان‌هاي كار و استراحت تنظيم مي‌شوند.

آيا مبتلا به كمر درد هستيد ؟ ! در بين افراد بشر، بخش كثيري از مردم به درجات مختلف مبتلا به گونه هايي از صدمات استخواني ـ عضلاني هستند كه يكي از شايع ترين آن‌ها كمر درد (LBP) مي‌باشد. عامل كمر درد حتما نبايد فعاليت‌هاي جسماني و يدي سنگين و طاقت فرسا باشد بلكه شايد در برداشتن قلم از روي زمين هم اين عارضه بروز كند. حتي در زمان استراحت هم ريسك فاكتورهايي وجود دارند كه باعث اين صدمه مي‌شوند به محل نشستن خود در همين لحظه كه در حال مطالعه هستيد نگاه كنيد، نيم نگاهي هم به طرز نشستن خود بيفكنيد، چگونه است ؟ چند ساعت در طول شبانه روز از صندلي براي نشستن استفاده مي‌كنيد!

آيا نوع صندلي شما مطلوب است ؟ آيا نوع مطلوب صندلي را مي‌شناسيد؟

آيا نوع و طرز نشستن شما مطلوب است ؟ آيا روش صحيح نشستن را مي‌دانيد؟

مطالعات مختلف به اثبات رسانده اند كه ايستگاه كار (نشسته ـ ايستاده، چه توام) چنانچه مطابق با اصول مهندسي فاكتور‌هاي انساني نباشد مي‌تواند عاملي مهم و موثر در بروز كمر درد تلقي شود. بديهي است چنانچه فعاليت‌هاي سخت و سنگين جسماني هم به آن اضافه شوند، اين عوارض تشديد مي‌شوند.

در مباحث ارگونومي راهكارهاي گوناگوني در خصوص اصلاح شرايط كار و كنترل صدمات اسكلتي عضلاني مرتبط با كار، توصيف مي‌شود.

دیدگاه خود را بیان کنید

02165468662
کارشناسان خارج از دسترس